Papugoryby

Jeśli pod wodą słyszysz wyraźne chrupanie, to nie jest twój automat - to papugoryba. Zęby tych ryb zrosły się w twardy dziób, którym zeskrobują cienką warstwę glonów z martwego koralowca i skały, zabierając przy okazji trochę wapienia. W gardle mają drugi zestaw zębów, działający jak młynek. To, co zostaje, wydalają w postaci obłoczka drobnego, białego piasku. Spora część piasku na rafowych plażach i w lagunach przeszła kiedyś przez papugorybę.

Nie jest to niszczenie rafy, tylko jej pielęgnacja. Papugoryby zjadają glony, które inaczej zarosłyby podłoże i nie zostawiły miejsca młodym koralowcom. Tylko nieliczne gatunki regularnie podgryzają żywy koral. W Morzu Czerwonym żyje ich kilkanaście gatunków, od trzydziestocentymetrowej Chlorurus sordidus, przez rdzawą Scarus ferrugineus, po dużą, dochodzącą do ok. 80 cm Cetoscarus bicolor, której młode są białe z pomarańczową przepaską i wyglądają jak zupełnie inna ryba.

Rozpoznawanie papugoryb utrudnia to, że w ciągu życia zmieniają wygląd i płeć. Większość zaczyna jako szarobrązowe lub rdzawe samice, a największe osobniki stają się z czasem samcami w turkusach, zieleniach i różach. Na noc papugoryby wciskają się w szczeliny rafy, a niektóre gatunki otaczają się przezroczystym kokonem ze śluzu, który prawdopodobnie maskuje ich zapach przed murenami i chroni przed pasożytami. Na nurkowaniu nocnym nie świecimy im latarką prosto w oczy i nie dotykamy kokonu - spłoszona ryba traci osłonę na resztę nocy.