Napoleon (wargacz garbogłowy)
Gigant rafy pod ochroną
W skrócie
Napoleon, czyli wargacz garbogłowy (Cheilinus undulatus), to największa ryba z rodziny wargaczowatych - dorosłe osobniki przekraczają 1,5 metra i ważą ponad 100 kilogramów. Rozpoznaje się go po wypukłym czole i labiryntowym wzorze na pysku. Gatunek jest zagrożony i objęty ochroną konwencją CITES. W rejonie Hurghady spotyka się go okazjonalnie na głębszych ścianach i ergach, między innymi na Erg Somaya, Shabruhr Umm Gamar i Małym Giftun.
Napoleon jest tą rybą, którą pamięta się po nurkowaniu nawet wtedy, gdy widziało się tego dnia rekiny. Dorosły samiec ma ponad półtora metra, wyraźnie wypukłe czoło i pysk pokryty zielono-niebieskim wzorem, który wygląda jak odcisk palca. Waży tyle, co dorosły człowiek, a płynie z niespieszną pewnością siebie zwierzęcia bez naturalnych wrogów.
Biologicznie jest to gatunek fascynujący i jednocześnie bardzo wrażliwy. Napoleony rosną powoli, dojrzewają późno i zmieniają płeć w trakcie życia - część samic staje się samcami dopiero po wielu latach. To dokładnie ten zestaw cech, przez który populacja nie odbudowuje się po przełowieniu, i dlatego gatunek trafił na listę CITES jako zagrożony.
W rejonie Hurghady spotkania są okazjonalne, ale nie wyjątkowe. Największe szanse dają głębsze ergi i ściany - Erg Somaya ma rezydentnego osobnika, który podpływa do grup z ciekawości, a Shabruhr Umm Gamar i zewnętrzna ściana Małego Giftun bywają dobre kilka razy w sezonie.
Bezpieczeństwo
Napoleon nie stanowi żadnego zagrożenia dla nurków - ryzyko jest odwrotne. To gatunek zagrożony, objęty konwencją CITES, a największą szkodę wyrządza mu dokarmianie: ryba przyzwyczajona do jedzenia od ludzi traci naturalne zachowania i staje się łatwym celem dla kłusowników. Nie karmimy napoleonów, nie dotykamy ich i nie próbujemy do nich podpływać - jeśli podejdą same, wystarczy zostać w miejscu.
Kiedy spotkasz napoleon w Hurghadzie
Rafy, na których spotykamy napoleon
Miejsce nurkowania potwierdzamy rano, zależnie od pogody i poziomu grupy.
Napoleon - pytania i odpowiedzi
Najczęstsze pytania polskich nurków i turystów.
Najczęściej na głębszych ergach i ścianach: Erg Somaya, gdzie żyje rezydentny osobnik, Shabruhr Umm Gamar oraz zewnętrzna ściana Małego Giftun. Większość tych nurkowań wymaga certyfikatu Advanced Open Water ze względu na głębokość.
Bo dokarmianie zmienia jego zachowanie: ryba przestaje szukać naturalnego pokarmu i zaczyna podpływać do każdej łodzi, co czyni ją łatwym celem dla kłusowników. Napoleon jest gatunkiem zagrożonym i objętym CITES, a jego mięso osiąga wysokie ceny na czarnym rynku.
Nie. To ryba całkowicie nieagresywna wobec ludzi, często wręcz ciekawska - potrafi towarzyszyć grupie przez część nurkowania. Nie należy jej dotykać ani gonić, ale nie stanowi żadnego zagrożenia.